Page 72 - TL hoi thao khoa hoc ve dong chi pham huu lau(1906-1959)

70

Thang 6 ndm 1925, ldnh ty Nguy6n di eu6c sau bao ndm b6n ba rim
du'dng ciiu nu6c dr tro vc qrnng chau (Trung eu6c), thanh llp t6 chuc viqt
Nam Thanh nien.c6ch d6ng chi hOi.1nay ggi la Hoi viQtNam c6ch mang
Tanq
thanh. ni€n), thi cI€n thdng 9 n[m rg2g. d6ng ph4,, Hiru Liu duqc ket naf
"1.,i
vdo t6 chric ndy. V'di nang iuc cria minh,. d6ng chi cia duoc bAu idm t6 trucrng.
Trcn cuong.vi ld t6 tiuong, pham HirLr LAu lu-6n hct minh vi c6ng vi6c, vd qua
:9ng.ri?r dan khing dinh dugc kha n[ng ldnh dao c6ch m4ng *, oa"e chi, Ttr
do dcn th6ng 10 ndm lg2g, gdre chi duoc ktit nap vdo An Nam C0ng s6n D6ng
vir duoc d0 cri vdo Ban chAp [anh ta, thcyi Tiung uong An Nam c6ng san
Ddng. Trung tuAn th6ng 2 ndm 1930, d6ng chi duoc"de crivdo Ban Cfraf"frann
Trung uong lam rhoi Eang c0ng s6n vi€t Nam. Gita ndm 1930, d6ng cnl a; ou
H6i nghi Ban chdp hinh Trung uong Dang I6n thri nh6t cr Hucrng cang. Nhung
ph6;
d9 ui rngt.th6rn theo ddi, khi don c6ng l{aiphdng, Fham Flrru LIu bi g*iac
jai
bit dua v6 giam tai nhd lao Ho6 Ld, Ae NQi, saJj6 ;;; re
co"'-?i -,i, r.d,
6n tu trung thdn, ph6t.luu vd ddy ra C6n E6o.
Nhung golg sdt, xi€ng xfch cria lao tu kh6ng tne tam lay chuy6n duqc y
"rura.
chi vd nhi6t huy6t c6ch mang.c[ra.phqm Fliru LAu. du d trong ti, ;t #;;
vd cung kh6 khan, lai bi tra r6n ril dd, man nhung ph4m Hru LA; vdL ciic aoni
chi cfra minh v5n dring uTrg, titip tpc dAu tranh Eoi quycn tu do, d6n chi cho
nhan ddn. vdi khf kh6i thing.thin nhung v6 cung.kh6n kh6o, rrong nhirng ndm
thdng bi tu diy d c6n Dao, d6ng chf pham Huu L6u ducyc ca. oor[ chi tr;ng tu
ton vinh ld"M9 hiAn cua til nhan,'.

Giira hic cu6c doi dang o giai doan sung sfc nh6t, pham Hiru LAu lai bi
giam cam o lao ru. Tudng .ing r[ nghiQp dau iranh ;;h',"il; ;;; aa"g chi sE
khep l4i, thi c16n l9-36, mat tran einn dan l6n qu/Ar'oprrap, d?;;y6;
la3 "A*
9i^"h ?l x6 mQt.so lon chfnh tri ph4m-o E6lg Ducrng, t.ong d6 c6 pham Hrru
Ldu. Ngay sau khi ra tu, phpm
H[u LAu ti6p tuc bii tay vdo hoat dQng c6ch
T?rg, ddng chi tham gia Xf uli Nam Kj, vd hopr dOng trong nh6m d6n chring o
s?i c:n: cao vd Rach Gi6. Thoi gian ndy, donglhi hoBt dQng v6 cung i6i
.Ldnh
nOr vdr gay nhi6u 6nh huong o circ dia phuong. Tai qu€ hucrng D6ng Theip, du6i
su van dOng cria dong chi, phong trio dAu rranh c6ih m4ng i,iu qr-An chung .o
sr1.ch3vc1 bi6n.ro ret, gay 6nh.hucrng r6t l6n d tront virng. Tu nhirng hoat dQng
:],^iOi..fru Ti*: Pham Hiru Lau ti6p tuc b! giac phrip the-o aoi, vn <t5n.roi ,lri
1939 ddng chi bi thpc ddn Ph6p bit, ktit 6n 5 nam ttr va day di c6n d6o lin thf
hai. cric-[ {nang Th6ng 8 ndm 1945 thinh c6ng, d6ng chitro vd sa E6c. Tu

th6ng 8 nrm 1945 d6n khi qua ddi (12.1959), d6ng chi dd dim trrlch nhi6u chfc
vu quan trong: Bi thu Tinh uy Sa Edc, My Tho- Tdn An- Go c6ng; Khu uj, Khu
8, uy vi€;r uy ban kh6ng chi6n hdnh chini', Nu'n BQ, ki€m Gi6m oat sJcong an
'ei
Nam 8-.6 vd php rrdch thuong binh; ph6 Bf thu r6i th,, Xri uf Nam 86 (1954-
l es9).
Ld m6t chitin si cdch m?ng ti,in bdi, Id m6t trong nhirng d6ng vi€n dAu ti€n
cua DAng cOng sin vict Nam, lai trdi q.ua nhidu.vi tri quun-t.9ng-kh6c nhau dE
hun dric, rdn rfra l€n m6t Pham H[u LAu co nhidu tdi nang .a ,Ia chfnh tri l6n
qudn su. Tdi ndng do duoc d6ng chi ph6t huy dtroc o moi hlc, moi noi, tr6n moi