Page 166 - Bo suu tap bai viet cua Bi thu Tinh uy tinh Đong Thap
P. 166
THƢ VIỆN TỈNH ĐỒNG THÁP
SẢN XUẤT QUY MÔ LỚN: THẤY VẬY MÀ HỔNG PHẢI VẬY
Ngày đầu năm mới, đi xông đất một gia đình nông dân ở Đồng Tháp
Mƣời, mà có lúc đƣợc xem là một trong những mô hình tích tụ ruộng đất
“mềm”. Đó là các thành viên trong một nhà “gom” đất lại cho một thành viên
để mở rộng quy mô sản xuất, những ngƣời còn lại chuyển sang làm các dịch
vụ kinh doanh khác.
Thiệt là mừng, mô hình đã chứng minh hiệu quả! Bây giờ, diện tích sản xuất
đã trên 130ha. Nhờ diện tích lớn nên có điều kiện cải tạo đồng ruộng, đầu tƣ thiết
bị máy móc, ứng dụng khoa học, công nghệ để trồng lúa Nhật với năng suất và
chất lƣợng cao, trong khi giảm đƣợc chi phí nên lợi nhuận thu đƣợc cao hơn khi
từng thành viên sản xuất riêng lẻ. Những thành viên còn lại có thời gian chuyển đổi
nghề nghiệp, đầu tƣ kinh doanh các lĩnh vực phi nông nghiệp nên thu nhập cũng
khá cao. Nhờ vậy mà cả gia đình đều phấn khởi...
Thì ra là vậy, câu chuyện về cái bẫy sản xuất quy mô nhỏ, manh mún làm
hạn chế sự cạnh tranh đã có thêm một lời giải ngay trên đồng ruộng rồi. Về lý
thuyết kinh tế học, lợi thế theo quy mô đã chỉ rõ những ƣu điểm chắc khỏi phải
phân tích thêm. Chính vì vậy, đã có hƣớng mở đƣờng từ bên trên sẽ có cơ chế,
chính sách để mở rộng hạn điền, tích tụ ruộng đất. Tƣởng mọi chuyện đều trôi
chảy nhƣ quy luật vốn có, không ngờ, một hôm xem truyền hình thấy đƣa tin ở bên
châu Âu ngƣời ta có lúc lại gặp phải rủi ro do quy mô sản xuất quá lớn, hàng hóa
có mùa vụ rơi vào tình trạng khủng hoảng thừa. Vậy là, đôi khi thấy vậy mà hổng
phải vậy...
Thì đó, có hợp tác xã đang “ăn nên, làm ra” rồi đi thuê đất bên ngoài để mở
rộng quy mô sản xuất. Lúc đầu thì coi bộ ngon lắm nhƣng rồi teo tóp dần do tính
toán sai lầm chi phí thuê đất, do tầm quản trị, do nguồn nhân lực, do khả năng dự
báo thị trƣờng... Đúng nhƣ ông bà mình cảnh báo: “Trật con toán, bán con trâu” là
vậy! Mà đâu chỉ hợp tác xã của những ngƣời nông dân - những ngƣời thƣờng chƣa
tiếp cận kiến thức kinh tế, chƣa nắm đƣợc quy luật “cung - cầu” khắc nghiệt của thị
trƣờng mà ngay cả có doanh nghiệp một thời đình đám nhƣng chỉ thất bại một vài
thƣơng vụ là “tán gia, bại sản”. Cũng lại do tầm quản trị, cũng lại do sai lầm về dự
báo thị trƣờng.
Nhƣ vậy, mở rộng hạn điền, tích tụ là một chính sách phải làm để mở ra
bƣớc ngoặt cho nông nghiệp xứ mình. Tuy nhiên, cần phải có những chính sách
phù hợp, cách làm đồng bộ. Phải tìm ra lời giải cho một ẩn số là quy mô đất đai
tích tụ bao nhiêu là vừa để không quá tầm quản trị của doanh nghiệp, nông dân.
Chắc sẽ khó mà khẳng định một con số cụ thể nào đó vì còn nhiều yếu tố tác động.
Nhƣng có lẽ tiến trình tích tụ không chỉ đơn giản là con số cộng cơ học. Nó phải
BỘ SƢU TẬP BÀI VIẾT CỦA BÍ THƢ TỈNH ỦY ĐỒNG THÁP, NHIỆM KỲ 2015 - 2020 || 162

