Page 116 - TL hoi thao khoa hoc ve dong chi pham huu lau(1906-1959)

1t3

cua M! - DiQm; Phong trdo dAu tranh ch6ng chinh srich t6 c$nBr diQt cQng
(ch6ng hqc tdp t6 cQng, ch6ng xe cd d€ ch6ng xd inh Bdc H6, chong ly khai
cdng s6n); Phong trdo d6u tranh tr0n m{t tr4n b6o chi, vdn nghe d cilc dO thi
ch6ng chinh s6ch tdn bao cria cn6 a9 thgc d6n mdi.

Nhung dich ra sric tAn c6ng d6nh ph6 quytit liet luc lugng vi. phong trdo
c6ch mang Mqt thdi kj, dic biet ifra c6ch mang mi6n Nam dang bit iliu trong
nhirng ndm l955-,i959 vdi nh.*g kho khan.6c liet nhAt tuong chtmg nhu kh6ng
vuot qua ndi. Nh6t le tir khi d6ng chi L0 Dudn nh6n nhiQm vu mdi d. Trung uong
(.eifia ndm I g5l). c6ng viQc crla krt rly Nam b0 dugc giao cho c6c ddng chi o l4i,
trong do d6ng chi Pham Hfr'u Ldu co trgng trdch l6n nhdt (Bi thu Xir fiy); chinh
quyAn vh qu6n dQi Sai Gdn ra s*c t6n c6ng c6c h,rc lugng.c6ch m?ng, nhiing
ngudi kh6ng chi€n cfr vi nhiing nguoi y€u nudc, tien bQ o miOn Nam.

Nhirng chi€n dlch t6 cQng, diQt cQng ngdy cring tro thinh nhitng dgt
khirng b6 tan b.ao nhim vho c6c khu cdn tu.fr cria c6ch mAlg.Trong chi6n dich
Thopi Ngg. Hdu o mi6n t6y Nam bQ, chi0n dlch Trucrng TAn Briu o mi€n Ddng
Nam b0 qudn dQi vd canh siit cria chinh quyCn DiQm da bit, gi6t hoflc tra t6n
hdng v4n nguoi k6 ca CQng sAn, nhirng nguoi bi tinh nghi vd d6n thuong co cim

tinh voi c6ch m4ng. Chinh quydn Pie," cfrng si6t ch{t 6ch kim kgp o co so vi
binh dinh cho dugc n6ng th6n miiin Nam; x6y dpng dinh di6n, khu tru mqt d6
quAn ly vd cit dut mOi quan hQ d6n vdi c6ch m4ng; t6 chric "ngfr gia li6n bAo",
tU vq huong thdn, cdng ddn vp (m4t vu) dC theo d6i vd ly gi6n nhf,ng nguoi
trong gia dinh, gdy nghi ky l6n nhaugiira nhirng ngudi dAn trong x6m 6p. Chirng
thi6t l4p nhirng cdn cti'qu6n sp nhu: Tua Hai o Tdy Ninh, Phudc Thdnh Binh
Duong, d{c khu An Phudc R4ch Gi6, biqt khu Binh Hung Ci Mau... 6p s6t vdo
c6c vlrng c6n cti cfr cia c6ch mgng.
H4u quA cria c6c biQn ph6p d6 la gdy ra nhirng t6n th6t r6t l6n cho ciich
m4ng. Brio,c6o cria Xri riy grii B0 Chinh tr! ng.ay 11-10-1959 ghi 16 "luc lugng
Eing bl maj rdt nhi6u... DCn nay m6i tinh nhi€u chi b0 bi tan 16, s6 cdn l4i thi
ddng vi6n rilt it..)'. Nhi6u dla phuone o 6p khdng cdn ding vi6n, huyQn tring, xd
tring, 6p trdng chi cdn ndng cdt, c6t c6n vd qudn chfng con hqp ph6p.Chi trong
bdn n6m (1955-1958) 0 Nam b0 c6 khoAng 70.000 c6n bQ, ding vi6n b! dich srit
h4i, gin 90.000 c6n b0 nhdn ddn bi bit, tir ddy, gAn 200.000 ngudi khdc b! tra
dn thdnh thuong t{t.

Cfrng trong thdi ky Cech rnang midin Nam bi dim trong bi6n mrlu 6y, h,rc
lugng dang vi€n tyng ki6n vin b6m d6n, b6m qudn chring vi cing quin chring
chiu dpg gian kh6, cung qu6n ch0ng ddu tranh g6y dgng phong trio. Ngugc l4i,
trong hodn cinh cuc kj, ktr6.(h6n, dpi da s6 qrA, chring vin giti vfrng tinh thAn
c6ch rn4ng, v6n tim mgi c6ch bao bgc, chd che cho cdn bQ, chdp nkn tu diy hy
sinh d€ b6o vQ ciich mang. C6n bQ dnng vi€n b6m phong trio qudn chtng vd
lanh d4o quAn chirng chdng trd quyiSt liQt sp tdn b4o cria kd thir, d6ng thoi phdi
chAp hdnh kf luat cfra Eing, kh6ng dugc tg y ldm theo bftc xric cria quAn chring