Page 122 - TL hoi thao khoa hoc ve dong chi pham huu lau(1906-1959)
P. 122
l19
Nam; cho D6ng Duong cQng sAn Li0n dodn dugc cri mQt ctai bi6u tham gia ch6p
uy l6m thoi cua Ddng CQng sdn ViQt Nam d Nam Klu'.
. *!, v6y, dOn inOi ai0rn nity (24-2-1930), ba t6 chric cQng sin dI hqp nhAt
v€ m{t t6 chric, md ra mQt thoi kj,mdi trong phong trio cQng.sin Edng Ducrng.
Phong trAo c6ch m4ng vO s6n tii d6y d{t du6'i sg l6nh ci4o tirdrrg nhit cfia Ding
CQng s6n ViQt.Nu*. Pham Hftu LAu giii mQt vai trd quqn trgng trong giai dopn
hqrp nhdt c6c t6 chric cQng sin, trong nhiQm vr,r dodn k6t vd tQp hqp lgc lugng
cria nhirng nguoi cQng sin tr6n dia bdn Nam kj'64.
NhAn dip Qudc td lao dQng l-5-1930, Trung ucrng ph6t dQng m6t cao trdro
d6u tranh mE trong n6ng ddn vh c6ng nhdn, Trung uong phAn cdng Ph4m
T?nh
Hfru LAu ve Cao Ldnh chi dao phong trho. CuQc d6u tranh di6n ra sdi n6i tir xd
Binh Thdnh - Tdn Ph[6s ngdy 1-5-1930 vd ti6p tuc ph6t tri6n ft6n qui md l6n vdo
ngdy 3-5-1930, vdi hon 4000 nguoi tham gia tl} nhi6u ldng xd trong tinh Sa Dde
vd qufln Chg M6i tinh Long Xuy€n.
Ngay sau do, Ph4m Hiiu LAu dugc triQu t$p ra Bdc dC dU hqp Ban ch6p
hdnh l6m thoi, bAu Ban chAp hdnh Trung uong chinh thuc. HOi ky "Chflng
duong n6ng b6ng" cia Hodng Qudc ViQt cho bi6t, thirnh phAn duqc triQu t4p dp
hQi nghi c6 hai dai bi6u cria EAng bQ Nam kj,: Ha 86 Cang (Hoing Qu6c Viet -
thu0c D6ng Ducrng CQng sin Ding trudc khi srlp nhap) vi Phpm Hiru LAu
f
(thuQc An Nam CQng sAn DAng tru6c khi s6p nhflp); ngudi truy€n ctAt ki6n chi
d4o cta Trung uong ld d6ng chi Ng6 Gia Ty (Bf thu Xft uf Nam kj'). Phqm H[u
LAu dugc bO tri di duong b0 ra Ha Ngi r6i giao thdng d6n v€ Hii Phong. Hoing
Qu6c Viet di tiu thuy ra thing Hii Phonguu. Trong thcri gian niy, m4t th6m Ph6p
ki6m so6t ch[t chE c6c tuy6n dudng giao th6ng, c6c nhd ga, b6n cAng. Pham H&u
LAu vd mQt s6 dai bi6u kh6ng tap trung vC dugc. Nguy6n Hdi bi bit t4i Nam
Dinh ngdy 6-5-1930. Hp Bri Cang (Hodng Qu6c Vie| di tdu thuy ra Hii Phdng,
g{p duqc TrAn Phri, sau d6 dua v€ nhd chi Tu Gii vi bi bit ngdy 14-5-1930.
irinh Dinh Criu vd Nguy6n Phong S6c thorlt dugc. Phpm Hfru LAu bi bit ngdy
24-7-1930.
2. Bi tlny ra Cdn Df,o lin thri nhdt
Gifia ndm 1931, Phpm Hiru Liu bi ddy ra COn D6o. Trong Ban Ch6p hanh
Trung uong l6m thdi khi d6 c6 Ha 86 Cang (Hodng Qu6c Vig$ b! giam d Banh
II cung Ph4m Hiiu L6u.
u'
Tinh uj Bic Ninh (2003): Ngd Gia Tu, cu6c ddi vi sq nghiQp, trang 63-64.
uo
Theo biio c6o c0a NguyEn Ai quOc gui Quiic tii cdng sin ng,iry l8-2-1930,,Ban Chip hinh Trung uong l6rn
thdi c6 l4 iy vi6n, 7 uy vi€n chinh thric virT iy vi€n dr,r khuy€t. Khi hqp nhat, s6 lugng ding vi€n li 3 l0 dAng
vi€n trong d6 o Xi€m li 40, Bdc Kj, 204, Nam K) 5 l, Trung Qu6c vi c6c noi khic l5 ding vi€n. Vdn kiqn Ding
ban @p,t6!p II, Nxb CTQG, H,2OO2,tr.20-21. Sau khi D6ng Duong cQng sin Li€n doan gianh{p, t6ng s6 dang
vi€n ting lln 429 .Theo So thao lich sie phong trdo cpng sdn D6ng Drong cria H6ng Th€ K6ng (Hn Huy Tip),
tdng s6 ding viOn cria Ddng o vdo thdi di6m d6 c6 319 dang vi6n g6m 85 dang vi€n c0a DDCSD, 6l ding
vi€n cria ANCSD, 119 ding vi6n c[ra Ddng Duong cQng sdn Li€n doin, 40 ttang vi€n o X.i€m vd l4 dAng
vi€noHdngK0ng.DangcdngsdnVi€tNam: VdnkiQnDangtodn raip,NxbChinhtr! qudcgia,H.l999,
tip 4, r. 409.
6r
thu6c t6ng Phong Thqnh Thugng, qu?n Chq M6i, tinh Long Xuy€n, nay thugc huyQn Thanh Binh, tinh DOng
Th6p
uu
Hoang Qu6c ViQt ( 1985): Ching dulng n6ng bong, Nxb Lao DQng. H. tr 85-8GE7.

