Page 14 - nguoi anh hung chan dat
P. 14
Người anh hùng ch ân đất 15
t***j£ **%
ễnh ương, chắc là tại tiếng kêu có vẻ nhị tỳ của chúng. Vì vậy mà giống
loài nẩy không cần phải trốn tránh con người. Ngoài ra, sau những cơn
mưa đầu mùa, người dân trong các xóm ruộng còn mang lờ, lợp đi đặt ở
các rãnh nước có đường thông lên ruộng, hoặc từ chỗ lung đầm nẩy sang
những thửa đất kia để bắt cá lóc, cá trê, cá rô, cá sặt rằn, rùa rắn. Rọng
cả lu, cả khạp. Cá sẵn, lươn rắn, rùa, cua đinh, chim, chuột sẵn, lại đủ các
loại rau ngoài ruộng, dân trong ấp, trong làng cứ thế mà sống qua ngày để
cày cấy, làm rẫy, làm nương suốt tháng quanh năm.
Đến tháng Bảy âm lịch, các thuộc đất phải cày để trộn phù sa lên
mặt nhất thiết phải xong. Các thuộc đất không cần cày thì phải phát dọn
lẩn thứ nhất. Mạ đã lên xanh. Tháng tám, nước nổi, trâu tràn ngập đồng
để trục và bừa. Trục, bừa cho chín đất là cấy. Đất thấp hơn, thì người
nông dân phải sạ. Từ tờ mờ sáng, đầu xóm, cuối thôn vang dậy tiếng “hú”
“ỳ” gọi nhau đi cấy. Xôi với mắm được người nhà đội ra ruộng, đặt lên
bờ mẫu, hoặc gò cao, tới giờ, bạn cấy gọi nhau ăn. Tất cả đểu là phụ nữ.
Đàn ỏng thì lo trục, bừa tiếp chỗ đất chưa chín, hoặc kéo mạ, gánh mạ
từ xa bỏ đểu trên những vuông đất cho phụ nữ có sẵn mạ mà cấy. Người
cấy giỏi - một buổi đứng là xong một công - ngàn mét vuông. Ai chưa
cấy xong thì được giúp để cùng nhau về. Ai vui miệng thì hát hò, chọc
ghẹo nhau cho vui. Đám trẻ thường chỉ giúp người lớn xé mạ rải đểu ra
trên những luống cấy. Con gái thường tập cấy với mẹ hoặc chị. Đám trai
thích nhất là được ngồi khinh lên bừa hoặc trục để được sống với cảm
giác làm người đàn ông trên ruộng. Khoái nhất là nhìn những trận trục
đua khi trâu còn khỏe. Trâu chạy như bay, người đứng sau nắm đuôi trâu
mà hét như xung trận, trâu lao đi thắng khói. Trẻ con đứng quanh trên
bờ mẫu vỗ tay cổ vũ, reo hò. Vui đến ngất trời mây! Mùa cấy qua nhanh
trong một tháng theo tiếng nhái kêu nhiên nhiết mỗi chiều đêm xuống
nhá nhem. Ngoài chuyện vui vì được bận bịu với người lớn, cũng là để
tập dẩn cho thuần thạo việc đồng áng mai sau, đám trẻ trai còn nhiều
trò vui trong mùa nước nổi. Trước hết là đi cắm câu, hoặc giăng câu trên
ruộng. Câu bằng mồi ốc sống và mổi trùn. Được dế nhũi là hảo hạng.
Câu cắm thì phải đi từ chiều vừa xuống, nước vừa chảy vào ruộng, chia
đểu những cần câu theo dải, dài hàng trăm mét. Câu giăng thì đi bỏ câu
muộn hơn, khi nước đã ngập ruộng. Cứ một giờ là đi thăm câu một lẩn.
Hôm trúng thì một trăm câu cần có thể được hằng yến cá. Khi thất cũng
vài chục con. Còn câu giăng khi trúng thì đẩy cả khoang xuồng. Rồi còn

